بی دلیل نبوده است که از قدیم گفته اند شعرا سلاطین سخن هستند.در کتب ادبی حکایت های بسیاری از تاثیر کلام بویژه کلام منظوم بر دل انسان ها نقل شده است چه بسیار افرادی که با شنیدن یک غزل واله و شیدا شده اند و چه اشک ها که با شنیدن یک قطعه شعر از چشم بزرگی جاری شده است.
اما اوج تاثیر کلام و بویژه سخن موزون و منظوم به شرایط مختلفی بستگی دارد و به اصطلاح شعر زمانی خوش می افتد که همه وجوه در آن رعایت شده باشد. در نظر بگیرید کسی را که دوست دارد مادر شود و در این باره در دفتر یادداشتش مطالبی نوشته باشد.اگر بخواهید این دفتر را توصیف کنید چگونه می نویسید؟
دوستی اینگونه می گوید:
"و دفتر چرك نويسي كه خواب مادر شدنم را زياد مي ديد"
می بینید که این جملیه بسیار شیوا بیان شده است و آنچه که به زیبایی آن می افزاید در واقع تشخیص و تخیلی است که با ظرافت تمام در آن رعایت شده است.
قدما می گفتند مهمترین رکن شعر خیال انگیزی آن است. اما برخی از شعر نویسان (نمی توانم بگویم شاعران) امروزی برای خیال انگیز کردن شعرشان کم می آورند و به جای آن از "واژه هرز" سه نقطه (...) استفاده می کنند تا به زعم خود خواننده را به سمتی سوق دهند که خودش می خواهد و بعضی پا را هم از این فراتر برده اند و چند تا نقطه اضافه می کنند تا بلکه خیال انگیز تر شود.شیوایی شعر در سهل و ممتنع بودن آن است نه در غامض و پیچیده بودن آن. در آوردن چند کلمه از یک داستان و واگذاری چیدن و درک رابطه آنها به عهده خواننده نمی تواند کسی را سلطان سخن کند. این قبیل به اصطلاح شاعران باید به دنبال طراحی پازل بروند که اتفاقا امروزه شغل خوبیست و درآمد مناسبی هم دارد.
سعدی می فرماید:
خواب نوشین بامداد رحیل باز دارد پیاده را زسبیل
و بزرگواری می فرماید:
مداد هاي نقاشي
سرخ
سفيد
سياه ...
برای مثال سطح اختلاف شیوایی و خیال انگیزی اشعار فوق را با هم مقایسه کنید.
عریان گفتن در شعر و تمسک به چیزی که هنجار نیست نیز شعر نویس را شاعر نمی کند:
پستان بندت را باز کن روسپی جان
این عنوان شاید برای لحظه ای توجه خواننده را به خود جلب کند اما در پایان احساسی ناخوشایند را نصیب خواننده می کند که در قضاوت در باره صاحب شعر تاثیر منفی خواهد داشت.
شعر باید خواننده را سبک کند و او را برای پرواز به اتوپیای خیال مهیا کند.پروازی سبکبال، شیرین و خاطره انگیز به جایی که در آن هیچ پلیدی و پلشتی نیست.
از اینها گذشته ذوق و قریحه شاعر خدادادی است و نمی توان آن را از طریق تحصیلات آکادمیک به دست آورد.فشار آوردن به ذهن برای به خاطر آوردن واژه مناسب نتیجه ای در بر نخواهد داشت حتی تمسک به واژه هایی که در افواه عامه خوش افتاده است نمی تواند کژی های یک شعر را راست کند.
(بسه دیگه بیشتر از این حوصله ندارم ادامه مطلب بمونه برای فرصتی دیگر)